Cuộc cải tổ của Mikel Arteta tại Bắc London là hình mẫu cho MU. Nhưng trước hết, đội bóng thành Manchester phải mạnh tay với những cầu thủ kém cỏi hưởng lương cao.

Michael Carrick (trái) đang đối mặt với một cuộc chiến khó khăn để giữ được chiếc ghế của mình

Một khi đã rơi vào vòng xoáy khủng hoảng, một CLB bóng đá sẽ rất khó thoát ra. MU đã cho thấy điều đó suốt nhiều năm qua, với sự sụp đổ dưới thời Michael Carrick là chương buồn mới nhất trong thời kỳ hậu Sir Alex.

Tuy nhiên, một đội bóng lớn ở Premier League vẫn có thể tái thiết và trở lại đỉnh cao. Để tìm nguồn cảm hứng, MU chỉ cần nhìn sang Bắc London, nơi đối thủ lâu năm Arsenal đã tự vực dậy sau tình cảnh tương tự, thậm chí còn khốn đốn hơn, cách đây vài mùa giải.

Cùng thử phân tích những bài học mà MU có thể rút ra từ hành trình đi từ hỗn loạn đến chức vô địch của Arsenal dưới thời Mikel Arteta.

Bài học đầu tiên: Mạnh tay với những ngôi sao sa sút

Trong thời gian quá dài, MU đã dung túng cho sự tầm thường. Đội chủ sân Old Trafford liên tục ưu ái những cầu thủ hưởng lương cao nhưng không thể duy trì chất lượng thi đấu tương xứng với tầm vóc của đội bóng.

Chỉ cần kể một vài cái tên như Joshua Zirkzee, Manuel Ugarte, Diogo Dalot, Harry Maguire và Luke Shaw, có thể thấy họ hoặc không đủ giỏi để đáp ứng tham vọng của MU, hoặc đã không còn đủ khả năng ở độ tuổi hiện tại. Một số người đơn giản là đã gắn bó với Old Trafford quá lâu.

Arsenal cũng gặp vấn đề tương tự khi Arteta tiếp quản đội bóng vào năm 2019. Mesut Ozil, Shkodran Mustafi, Sead Kolasinac và Sokratis Papastathopoulos đều hưởng mức lương cao, nhưng không ai đáp ứng được những gì Arteta mong đợi.

Arsenal ý thức được rằng không có nhiều CLB sẵn sàng chiêu mộ những cầu thủ lớn tuổi đang hưởng hợp đồng béo bở. Vì thế họ đã đưa ra một quyết định táo bạo. Thay vì sa thải HLV và hy vọng người kế nhiệm có thể khai thác tốt hơn những cầu thủ này, như cách phần lớn các CLB thường làm, Arsenal chọn thẳng tay loại bỏ họ thông qua hàng loạt thỏa thuận chấm dứt hợp đồng.

Đó là một quá trình tốn kém đối với Arsenal. Trên thực tế, đội bóng phải trả tiền cho hàng loạt ngôi sao kỳ cựu để họ rời CLB. Tuy nhiên, Arsenal xem đây là khoản đầu tư cho tương lai. Và quyết định ấy đã chứng minh giá trị rất lớn, bởi nó giải phóng chỗ trong đội hình cũng như quỹ lương để đón những cầu thủ mới.

Bài học thứ hai: Tin tưởng vào sức trẻ

Toàn bộ dự án của Arsenal được xây dựng dựa trên những cầu thủ trẻ. Quá trình này thực sự khởi đầu với sự vươn lên của bộ đôi Bukayo Saka và Emile Smith Rowe, hai sản phẩm của học viện CLB, trước khi được đẩy nhanh nhờ hoạt động chuyển nhượng.

Trong kỳ chuyển nhượng mùa hè mang tính bước ngoặt năm 2021, tức 18 tháng sau khi Arteta được bổ nhiệm, Arsenal nhắm đến những cầu thủ ở độ tuổi đầu 20.

Ben White, Martin Odegaard và Aaron Ramsdale là những bản hợp đồng đáng chú ý trong mùa hè đó. Bộ ba này đóng vai trò then chốt trong việc mang đến nguồn năng lượng mới cho đội hình. Người hâm mộ yêu thích hình ảnh những ngôi sao trẻ ấy, còn sân Emirates, nơi từng chìm trong bầu không khí tuyệt vọng, cũng được thổi luồng sinh khí mới.

Martin Odegaard ký hợp đồng với Arsenal vào tháng 8/2021

MU có nền tảng để làm điều tương tự hay không? Xét trên lý thuyết, câu trả lời là có. Kobbie Mainoo là sản phẩm của học viện, có mối liên kết với người hâm mộ, trong khi tiền đạo tuổi teen Shea Lacey rõ ràng là một tài năng đầy triển vọng. Ayden Heaven, Leny Yoro, Patrick Dorgu, Andrey Santos, Carlos Baleba và Benjamin Sesko đều không quá 23 tuổi.

Một khi đã đặt niềm tin vào các cầu thủ trẻ, phải chấp nhận họ sẽ mắc sai lầm và không thể duy trì sự ổn định. Arsenal sẵn sàng chấp nhận điều đó, bởi họ tin rằng những khó khăn trước mắt cuối cùng sẽ mang lại thành quả lớn trong dài hạn.

Trong ba mùa giải đầu tiên của Arteta, Arsenal lần lượt kết thúc ở vị trí thứ tám, thứ tám và thứ năm. Đội chủ sân Emirates kiên định với dự án đến mức tiếp tục đặt niềm tin vào HLV người Tây Ban Nha, đồng thời cho phép những cầu thủ trẻ trưởng thành.

Bài học thứ ba: Văn hóa đội bóng là yếu tố quyết định

Những tài năng trẻ đầy triển vọng trong đội hình MU chỉ có thể phát triển đúng hướng nếu được đặt trong một môi trường phù hợp. Đây có lẽ là bài học lớn nhất từ cuộc tái thiết của Arsenal: họ không chỉ loại bỏ những cầu thủ lớn tuổi gây ra vấn đề để giải phóng quỹ lương, mà còn nhằm ngăn những người này trở thành tấm gương xấu cho lớp đàn em.

Rõ ràng, MU hiện không có được sự đoàn kết cần thiết. Điều đó đã thể hiện qua những cuộc phỏng vấn sau trận của Lisandro Martínez và Bruno Fernandes những ngày gần đây. Những nhân vật kỳ cựu này đang gửi thông điệp gì đến các cầu thủ trẻ? Họ đang gây tổn hại như thế nào đến tinh thần các đồng đội và bầu không khí tập thể?

Mikel Arteta đã thiết lập kỷ luật tại Arsenal theo cách mà Carrick chưa làm được

Tại Arsenal, Arteta không chấp nhận tình trạng đó. Những ngôi sao như Ozil và Pierre-Emerick Aubameyang bị gạt khỏi đội hình rồi bị loại bỏ hoàn toàn, khi Arteta thiết lập quyền lực bằng những quyết định cứng rắn. Điều quan trọng là trong những tình huống như vậy, Arteta nhận được sự hậu thuẫn từ CLB. Ban lãnh đạo cho phép Arteta thẳng tay loại bỏ những cầu thủ không còn phù hợp.

Hệ quả là những người ở lại hiểu rõ ai mới là người nắm quyền. Quá trình này cần thời gian, nhưng chỉ sau vài mùa giải, không còn nghi ngờ gì về việc Arsenal đã trở thành đội bóng của Arteta. Tuy nhiên khó có thể nói điều tương tự về Carrick, người có cách xử lý Lisandro Martinez mềm mỏng hơn nhiều so với những gì ông có thể làm với hậu vệ người Argentina.

Dù Carrick tiếp tục tại vị hay bị thay thế, HLV MU vẫn cần thiết lập những tiêu chuẩn rõ ràng, sau đó phải nhận được sự hậu thuẫn từ CLB. Ruben Amorim và Erik ten Hag đều từng gạt những ngôi sao khỏi đội hình, nhưng cuối cùng cả hai đều bị sa thải. Điều đó khó có thể truyền đi thông điệp rằng HLV mới là người nắm quyền kiểm soát đội bóng.